راهنمای جامع سالیدورک ۲۰۲۶ و انقلاب هوش مصنوعی | ۳۰ سال نوآوری

تصور کنید در سال ۱۹۹۵، زمانی که اولین نسخه سالیدورکس روی فلاپی‌دیسک‌ها عرضه شد، کسی ادعا می‌کرد که ۳۰ سال بعد، نرم‌افزار نه تنها ابزاری برای کشیدن خطوط، بلکه یک “مغز متفکر” خواهد بود که بارهای فیزیکی را درک کرده و پیش از شما، قطعه را طراحی می‌کند. امروز در ژانویه ۲۰۲۶، ما در همان نقطه ایستاده‌ایم. اگر شما هم مثل بسیاری از همکاران من در پروژه‌های پیچیده خودرویی یا ماشین‌سازی، شب‌های طولانی را صرف قیدگذاری‌های تکراری در اسمبلی‌های چند هزار قطعه‌ای کرده‌اید یا با چالش سنگینی فایل‌ها دست‌وپنج نرم کرده‌اید، SolidWorks 2026  (هوش مصنوعی  AI در سالیدورک ۲۰۲۶) پاسخی است که منتظرش بودید.

در این مقاله مرجع از فرامکانیک، ما صرفاً به معرفی چند منوی جدید نمی‌پردازیم؛ بلکه قرار است کالبدشکافی کنیم که چگونه ترکیب هوش مصنوعی (AI) و بلوغ ۳۰ ساله سالیدورکس، پارادایم طراحی مهندسی را از “ترسیم” به “خلق هوشمند” تغییر داده است.

۳۰ سال نوآوری؛ از فلاپی‌دیسک تا ابر پردازشی

امسال سالیدورکس شمع ۳۰ سالگی خود را فوت می‌کند. مسیری که از یک نرم‌افزار ساده ویندوزی شروع شد، اکنون به یک اکوسیستم عظیم تبدیل شده است. در نسخه ۲۰۲۶، داسو سیستمز (Dassault Systèmes) تمرکز خود را بر سه رکن اصلی گذاشته است: هوشمندی، سرعت، و اتصال.

در دهه‌های گذشته، مهندس مکانیک یک اپراتور بود که باید تمام جزئیات هندسی را به نرم‌افزار دیکته می‌کرد. اما در نسخه ۲۰۲۶، نرم‌افزار با بهره‌گیری از داده‌های میلیون‌ها کاربر جهانی، “نیت” طراح را درک می‌کند. این تکامل نه تنها باعث کاهش خطاهای انسانی شده، بلکه زمان رسیدن محصول به بازار (Time-to-Market) را در شرکت‌های پیشرو تا ۴۰٪ کاهش داده است.

دستیار طراحی هوشمند (AI Design Assistant)؛ فراتر از یک ابزار

بزرگترین تحول در سالیدورک ۲۰۲۶ ، ادغام عمیق هوش مصنوعی در هسته نرم‌افزار است. این دستیار که با نام SolidWorks Copilot شناخته می‌شود، در چندین سطح فعالیت می‌کند:

۱. پیش‌بینی هوشمند قیدها (Mate Prediction)

همه ما می‌دانیم که قیدگذاری در اسمبلی‌های بزرگ چقدر می‌تواند فرسایشی باشد. در نسخه ۲۰۲۶، کافی است قطعه را به نزدیکی محل نصب ببرید. هوش مصنوعی با تحلیل هندسه و سوابق طراحی، قیدهای هم‌مرکزی (Concentric) و انطباق (Coincident) را به صورت خودکار پیشنهاد داده و اعمال می‌کند.

۲. انتخاب هوشمند (Smart Selection)

وقتی می‌خواهید صدها لبه را برای فیلت زدن انتخاب کنید، AI الگوهای مشابه را تشخیص می‌دهد. این ابزار به جای اینکه شما را مجبور به کلیک‌های تکراری کند، با یک کلیک تمام لبه‌های مشابه از نظر شعاع و موقعیت هندسی را شناسایی می‌کند.

✅ نکته اجرایی برای حرفه‌ای‌ها: برای استفاده حداکثری از AI، حتماً مدل‌های خود را با نام‌گذاری استاندارد ذخیره کنید. هوش مصنوعی سالیدورک ۲۰۲۶ از متادیتاهای فایل برای درک بهتر روابط بین قطعات استفاده می‌کند.

طراحی مولد (Generative Design) در مقابل بهینه‌سازی توپولوژی

یکی از بخش‌هایی که در سال ۲۰۲۶ مرزهای مهندسی را جابجا کرده، طراحی مولد است. در حالی که بهینه‌سازی توپولوژی صرفاً ماده را از یک مدل موجود حذف می‌کرد، طراحی مولد با استفاده از الگوریتم‌های AI، هندسه را از صفر خلق می‌کند.

تفاوت‌های کلیدی که باید بدانید:

• ورودی طراح: در طراحی مولد، شما فقط فضای مجاز (Envelope)، بارهای فیزیکی و روش ساخت (مثلاً ریخته‌گری یا پرینت سه‌بعدی) را مشخص می‌کنید.
• خروجی سیستم: AI به جای یک طرح، چندین گزینه بهینه با وزن‌های مختلف و ضریب اطمینان‌های متفاوت ارائه می‌دهد.

🎬 مثال واقعی از صنعت خودرو:

در یکی از شرکت های خودروسازی، برای طراحی براکت نگهدارنده سیستم تعلیق یک مدل جدید، از طراحی مولد در سالیدورک ۲۰۲۶ استفاده شد. نتیجه؟ کاهش ۲۸ درصدی وزن قطعه در حالی که استحکام کششی آن ۱۵٪ نسبت به مدل طراحی شده توسط انسان افزایش یافت. این یعنی صرفه‌جویی در میلیون‌ها تومان هزینه متریال در تولید انبوه.

مدیریت اسمبلی‌های غول‌آسا با معماری ۲۰۲۶

یکی از دردهای همیشگی مهندسان، کُندی سیستم در هنگام کار با اسمبلی‌های با بیش از ۵۰۰۰ قطعه بود. در نسخه ۳۰ سالگی، سالیدورکس معماری جدیدی به نام Silicon-Optimization را معرفی کرده است.

تکنولوژی Rebuild هوشمند و گرافیک نسل جدید

در سال ۲۰۲۶، نرم‌افزار به جای بازسازی کل درخت طراحی (Feature Tree) پس از هر تغییر، فقط بخش‌های متأثر از آن تغییر را آپدیت می‌کند. این کار زمان انتظار برای Rebuild را تا ۷۰٪ کاهش داده است. همچنین با استفاده از موتور گرافیکی جدید، نرخ فریم (FPS) در هنگام چرخش مدل‌های سنگین، حتی روی کارت‌های گرافیک میان‌رده، به بالای ۶۰ رسیده است.

نکته اصلی و تجربه کاربر: اگر به دنبال خرید سیستم برای سالیدورک ۲۰۲۶ هستید، به جای تمرکز صرف روی فرکانس پردازنده، به تعداد هسته‌های CUDA و هسته‌های Tensor کارت گرافیک خود اهمیت دهید؛ چرا که بخش بزرگی از پردازش‌های AI و رندرینگ اسمبلی‌ها اکنون بر عهده GPU است.

تحول در Simulation؛ ورود قدرت حل‌گرهای ABAQUS

در سال ۲۰۲۶، سالیدورک شبیه‌سازی را از یک ابزار “بررسی بعد از طراحی” به یک ابزار “در حین طراحی” تبدیل کرده است. با یکپارچگی کامل موتورهای حل‌گر SIMULIA (Abaqus) در بدنه سالیدورک، اکنون تحلیل‌های غیرخطی پیچیده، مانند برخورد خودرو یا خزش مواد پلاستیکی، با دقتی بسیار بالاتر انجام می‌شود.

تحلیل‌های پیش‌بینانه با AI

هوش مصنوعی در بخش Simulation، نتایج را پیش از اتمام حل‌گر پیش‌بینی می‌کند. اگر تنظیمات شما (مانند مش‌بندی یا بارگذاری) منجر به واگرایی (Divergence) شود، سیستم در همان ابتدای کار به شما هشدار داده و راهکارهای اصلاحی را پیشنهاد می‌دهد.مقدار تنش و کرنش بدست آمده، میزان انحراف قطعه را نشان میدهد که از ان با عنوان تلرانس عملکردی قطعه یاد میگردد.

🔗 برای درک بهتر مفاهیم خطا و تلرانس در طراحی، مقاله جامع ما در مورد اصول تلرانس‌گذاری هندسی (GD&T) را از دست ندهید.

پلاگین‌های برتر هوش مصنوعی برای سالیدورکس

دنیای ۲۰۲۶، دنیای اکوسیستم‌هاست. علاوه بر ابزارهای داخلی، چندین پلاگین شخص ثالث وجود دارند که قدرت سالیدورک را به سطح فراانسانی می‌رسانند:

1. DriveWorks AI: برای اتوماسیون کامل فروش و مهندسی. این پلاگین با یادگیری منطق محصولات شما، نقشه‌های ساخت را بر اساس سفارش مشتری در چند ثانیه تولید می‌کند.
2. nTop Connection: برای مهندسانی که با ساختارهای پیچیده شبکه ای (Lattice) در صنایع هوافضا و پزشکی سر و کار دارند.
3. DelmiaWorks AI: یکپارچگی کامل طراحی با طبقه کارخانه (Shop Floor) برای پیش‌بینی زمان تولید و گلوگاه‌های ساخت.

استراتژی مهاجرت به نسخه ۲۰۲۶ و سخت‌افزار مورد نیاز

مهاجرت به (سالیدورک ۲۰۲۶) SolidWorks 2026 فقط نصب یک نرم‌افزار نیست؛ یک تغییر استراتژیک در گردش کار (Workflow) است.

✅ چک‌لیست اجرایی برای مدیران فنی:

•  آپدیت سخت‌افزار: اطمینان از وجود کارت‌های گرافیک سری RTX (به دلیل هسته‌های اختصاصی AI).
•  آموزش تیم: برگزاری دوره‌های بازآموزی برای کار با پنل‌های هوش مصنوعی و طراحی مولد.
•  یکپارچگی ابری: فعال‌سازی اکانت‌های 3DEXPERIENCE برای بهره‌مندی از مدیریت داده‌های توزیع شده.

آینده طراحی CAD؛ از متن به مدل (Text-to-CAD)

در انتهای این مسیر، سؤالی که پیش می‌آید این است: بعد از ۲۰۲۶ چه در انتظار ماست؟ تحقیقات نشان می‌دهد که ما به سمت Text-to-CAD در حال حرکت هستیم. تصور کنید در کنسول سالیدورک بنویسید: “یک گیربکس دو مرحله‌ای با نسبت تبدیل ۱:۱۰ برای گشتاور ۵۰۰ نیوتن‌متر طراحی کن” و نرم‌افزار مدل اولیه، محاسبات چرخ‌دنده‌ها و حتی نقشه‌های دو بعدی را آماده کند.

این آینده دور نیست. سالیدورک ۲۰۲۶ اولین قدم‌های جدی را در این مسیر برداشته است. ما در فرامکانیک معتقدیم مهندسانی که امروز با این ابزارها خو بگیرند، رهبران صنعت در دهه آینده خواهند بود.

گپ‌وگفتی دوستانه و سوالات متداول (FAQ)

۱. این هوش مصنوعی که می‌گی، آخرش جای ما مهندسا رو می‌گیره؟

ببین رفیق، بذا خیالت رو راحت کنم: نه! هوش مصنوعی مثل یه آچار فرانسه فوق‌پیشرفته‌ست. اون می‌تونه سریع‌تر از تو خط بکشه یا قطعه رو سبک کنه، ولی “فلسفه طراحی” و “درک نیاز بازار” دست توئه. مهندسی که با AI کار می‌کنه، جایگزین مهندسی می‌شه که هنوز می‌خواد همه‌چیز رو دستی انجام بده.

۲. سالیدورک ۲۰۲۶ روی ویندوز ۱۰ هم نصب می‌شه؟

صادقانه بگم، پیشنهاد نمی‌شه. برای اینکه بتونی از تمام پتانسیل پردازش‌های AI و امنیت ابری استفاده کنی، ویندوز ۱۱ (نسخه‌های ۲۰۲۵ به بعد) بهینه شده‌ترین حالت هستن. سالیدورک ۲۰۲۶ به شدت به هسته‌های پردازشی جدید وابسته است.

۳. قیمت لایسنس‌های جدید با این همه قابلیت AI خیلی بالا نرفته؟

داسو سیستمز مدل‌های اشتراکی متنوعی رو معرفی کرده. دیگه نیازی نیست برای قابلیت‌هایی که استفاده نمی‌کنی هزینه بدی. مثلاً می‌تونی فقط ماژول AI Design رو برای یک پروژه ۳ ماهه اجاره کنی. این برای بیزینس‌های کوچک خیلی به‌صرفه‌ست.

۴. من که در یک شرکت‌ بزرگ کار می‌کنم، چطور فایل‌های ۲۰۲۶ رو به همکارام که نسخه قدیمی دارن بدم؟

قابلیت “Backwards Compatibility” در نسخه سالیدورک ۲۰۲۶ خیلی بهتر شده. تو می‌تونی فایل رو با فرمت نسخه‌های ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ ذخیره کنی، فقط حواست باشه که ویژگی‌های خاصِ هوش مصنوعی (مثل ویژگی‌های پارامتریک هوشمند) ممکنه در نسخه‌های قدیمی به صورت Dummy Body ظاهر بشن.

دنیای مهندسی در حال پوست‌اندازی است. SolidWorks 2026 با ۳۰ سال تجربه، حالا قدرتمندتر و باهوش‌تر از همیشه در کنار شماست تا ایده‌هایتان را به واقعیت تبدیل کند. ما در فرامکانیک، از آموزش‌های پایه تا پیشرفته‌ترین تکنیک‌های AI در سالیدورک را برای شما فراهم کرده‌ایم.

🎓 آیا آماده‌اید تا اولین مهندس در تیمتان باشید که به سالیدورک ۲۰۲۶ مسلط می‌شود؟

دوره جامع و تخصصی ما با تمرکز بر پروژه‌های اجرایی و قابلیت‌های جدید هوش مصنوعی منتشر شد.

👈 [همین حالا نقشه راه یادگیری SolidWorks 2026 را در فرامکانیک ببینید]

این مقاله به صورت مداوم با انتشار آپدیت‌های جدید داسو سیستمز به‌روزرسانی می‌شود. اگر سؤالی در مورد تنظیمات خاص یا نصب پلاگین‌ها دارید، در بخش نظرات بپرسید تا متخصصان ما پاسخگوی شما باشند.

بروزرسانی مقاله سالیدورک ۲۰۲۶

در این بخش تخصصی و تکمیلی، قرار است به یکی از داغ‌ترین مباحث مهندسی در سال ۲۰۲۶ بپردازیم: عصر دستیاران هوشمند (AI Agents) در محیط سالیدورک. اگر تا دیروز برای نوشتن یک ماکروی ساده جهت خروجی گرفتن خودکار از نقشه‌ها نیاز به دانش کدنویسی VBA داشتید، امروز پلاگین‌هایی مثل MecAgent قوانین بازی را عوض کرده‌اند. در ادامه، برترین پلاگین‌های هوش مصنوعی سال ۲۰۲۶ را دسته‌بندی و مقایسه می‌کنیم تا بدانید کدام‌یک برای بیزینس یا پروژه‌های شخصی شما مناسب‌تر است.

دسته‌بندی ابزارهای هوش مصنوعی در اکوسیستم SolidWorks

ما ابزارهای موجود را به سه دسته اصلی تقسیم می‌کنیم:

۱. دستیارهای کدنویسی و اتوماسیون (AI Copilots)

۲. بهینه‌سازهای هندسی (Generative & Lattice Design)

۳. دستیارهای دانش و استاندارد (Engineering Experts)

۱. MecAgent: پادشاه اتوماسیون بدون کدنویسی

MecAgent در سال ۲۰۲۶ به عنوان محبوب‌ترین “کمک‌خلبان” مهندسان مکانیک شناخته می‌شود. تمرکز اصلی این ابزار بر حذف کارهای تکراری از طریق تبدیل زبان طبیعی به دستورات نرم‌افزاری است.

• نقاط قوت:
  • تولید ماکرو بدون دانش کدنویسی: می‌توانید به فارسی یا انگلیسی بنویسید: «تمام قطعات ورق‌کاری این اسمبلی را به صورت DXF خروجی بگیر و نام هر فایل را بر اساس ضخامت ورق ذخیره کن.» و MecAgent در لحظه کد را تولید و اجرا می‌کند.
  • جستجوی هوشمند قطعات: قابلیت جستجو در دیتابیس‌های عظیم قطعات استاندارد بر اساس توضیحات متنی.
  • تصحیح تلرانس‌ها: شناسایی و تغییر دسته‌جمعی تلرانس‌ها در صدها نقشه مهندسی (که در پروژه‌های صنعتی، هفته‌ها زمان طراح را ذخیره می‌کند).
• نقاط ضعف:
  • وضعیت بتا: هنوز در برخی مدل‌های بسیار پیچیده ممکن است با خطای Runtime مواجه شود.
  • نیاز به اینترنت: برای پردازش برخی دستورات سنگین AI نیاز به اتصال پایدار دارد.
  • امنیت فایل ها: چون پردازش در بستر فضای ابری انجام میشود؛ امکان محرمانگی فایل ها از بین میرود

۲. AURA (SolidWorks Official AI): دستیار مطمئن داسو

اگر به دنبال امنیت داده و دقت ۱۰۰ درصدی هستید، AURA که دستیار رسمی خودِ سالیدورک است، بهترین انتخاب است.

• نقاط قوت:
  • بدون توهم (No Hallucination): برخلاف ChatGPT، این هوش مصنوعی فقط بر اساس داکیومنت‌های رسمی و تایید شده داسو سیستمز آموزش دیده است.
  • آموزش در لحظه: اگر یادتان رفته چطور یک تحلیل خستگی پیچیده انجام دهید، AURA مرحله‌به‌مرحله در پنل کناری سالیدورک به شما آموزش می‌دهد.
• نقاط ضعف:
  • خلاقیت محدود: این ابزار بیشتر یک “راهنمای هوشمند” است تا یک “طراح خودکار”. هنوز نمی‌تواند مثل MecAgent برای شما ساختارهای جدید خلق کند.

۳. DriveWorks: غول قدیمی در کالبد جدید

DriveWorks که سال‌ها سلطان اتوماسیون بود، در نسخه ۲۰۲۶ با تزریق موتورهای یادگیری ماشین، بازگشتی قدرتمند داشته است.

• نقاط قوت:
  • اتوماسیون بیزینس: بهترین ابزار برای شرکت‌هایی که محصولات “سفارشی” تولید می‌کنند (مثل سازندگان کابینت یا سوله).
• نقاط ضعف:
  • سختی یادگیری: یادگیری قوانین منطقی DriveWorks نسبت به کار با دستیارهای چت‌محور (مثل MecAgent) بسیار دشوارتر و زمان‌برتر است.

جدول مقایسه برترین پلاگین‌های AI در سالیدورک (۲۰۲۶)

مثال کاربردی: صرفه‌جویی ۸ ساعته با یک دستور در MecAgent

فرض کنید پروژه‌ای دارید که شامل ۴۰۰ قطعه ورق‌کاری است و مدیر پروژه ناگهان تصمیم می‌گیرد متریال تمام قطعات را از ST37 به Aluminum 6061 تغییر دهد و گزارش وزن جدید را بخواهد.

• روش سنتی: باز کردن تک‌تک فایل‌ها، تغییر متریال، ذخیره، و یادداشت وزن در اکسل (حداقل یک روز کاری).
• روش MecAgent: تایپ دستور: «در این اسمبلی، متریال تمام قطعاتی که نام آن‌ها با ‘SH’ شروع می‌شود را به آلومینیوم ۶۰۶۱ تغییر بده و یک جدول اکسل از وزن جدید هر قطعه به من بده.»
• نتیجه: اجرای کامل در کمتر از ۵ دقیقه با دقت ۱۰۰٪.

نتیجه‌گیری بخش تکمیلی: کدام را انتخاب کنیم؟

اگر در حال توسعه کسب‌وکار خود هستید یا به عنوان یک مهندس مکانیک می‌خواهید ارزش افزوده خود را در بازار کار ۲۰۲۶ بالا ببرید، پیشنهاد من شروع با MecAgent است. سادگی استفاده و قدرت آن در انجام کارهای تکراری، به شما اجازه می‌دهد وقت خود را صرف “مهندسی” کنید، نه “اپراتوری”. اما برای شرکت‌های بزرگ که نیاز به استانداردهای سخت‌گیرانه دارند، ترکیب AURA و DriveWorks گزینه‌ای ایمن‌تر و حرفه‌ای‌تر است.

MecAgent SolidWorks Demo

این ویدیو دموی عملی و دقیق پلاگین MecAgent را نشان می‌دهد و به خوبی تفاوت میان کدنویسی سنتی و اتوماسیون با هوش مصنوعی در محیط سالیدورک را به تصویر می‌کشد.